Giữa sự chuyển mình của thời đại mới, Hoằng pháp Phật giáo vững tâm mở lối

Sáng 01/6/2025, tại Tổ đình Từ Đàm – chiếc nôi của phong trào Chấn hưng Phật giáo Việt Nam, Ban Hoằng pháp Trung ương GHPGVN đã long trọng tổ chức buổi Tọa đàm khoa học với chủ đề: “Vấn đề hoằng pháp trong xu hướng thời đại mới.”

Buổi tọa đàm có sự hiện diện của chư Tôn đức lãnh đạo Giáo hội, quý Tăng Ni, học giả, nhà nghiên cứu, cùng đại diện các cơ quan Trung ương và chính quyền thành phố Huế. Đây là dịp quan trọng để ngành Hoằng pháp Phật giáo cùng nhau nhìn nhận, đánh giá và định hướng con đường phát triển trong bối cảnh đất nước và xã hội đang ngày một chuyển mình.

Với sự quan tâm đặc biệt đến sứ mệnh hoằng pháp – lĩnh vực mũi nhọn của Giáo hội, Trưởng lão Hòa thượng Thích Thiện Nhơn, Phó Pháp chủ Hội đồng Chứng minh, Chủ tịch Hội đồng Trị sự GHPGVN, đã gửi đến buổi tọa đàm bài phát biểu đạo sâu sắc, định hướng trọng yếu cho sự nghiệp truyền bá chánh pháp trong thời đại mới.

Ý nghĩa cốt lõi của hoằng pháp

Hòa thượng nhấn mạnh: Mục đích thị hiện của Đức Phật là vì hoằng pháp lợi sanh. Do đó, việc truyền bá chánh pháp phải thấm sâu vào từng ngõ ngách đời sống, đến với từng con người, giúp họ nhận ra chân lý giác ngộ, giải thoát khổ đau. Hoằng pháp không chỉ là truyền dạy giáo lý, mà còn là gieo mầm đạo đức, nuôi dưỡng từ bi, hướng dẫn con người đến đời sống chân – thiện – mỹ.

Từ đó, Hòa thượng khẳng định: Đối tượng hoằng pháp là tất cả mọi tầng lớp trong xã hội, không phân biệt địa vị, ngành nghề, tuổi tác, hay giới tính. Các nhà hoằng pháp cần linh hoạt, uyển chuyển, tùy thuận nhân duyên để đưa đạo vào đời một cách hiệu quả, đúng như lời Phật dạy: “Như Lai là bậc Đại y vương, tùy bệnh cho thuốc.”

Hoằng pháp: Sự nhập thế mang tính nhân bản

Hoằng pháp không chỉ là một sứ mệnh tâm linh mà còn là một công tác nhân bản sâu sắc, nhằm xây dựng con người toàn diện, giúp họ trưởng thành trong đạo đức, tự tin phát triển bản thân và đóng góp cho xã hội. Để làm được điều này, người hoằng pháp cần hiểu rõ từng đối tượng, có sự cảm thông chân thành từ trái tim, và biết áp dụng phương pháp phù hợp với hoàn cảnh, đúng tinh thần “tùy duyên bất biến”.

Hòa thượng khẳng định: Trong thời đại hôm nay, hoằng pháp chính là khơi nguồn tuệ giác trong nhân gian, là giúp người mê tín thành chánh tín, người tà kiến thành chánh kiến, người biết đạo thêm tinh tấn tu hành, người chưa biết đạo mở lòng tiếp nhận giáo lý giải thoát.

Tăng Ni – Người gánh vác sứ mệnh hoằng pháp

Muốn thành tựu sự nghiệp hoằng pháp, Hòa thượng kêu gọi chư Tăng Ni phải trau dồi bốn đức hạnh từ, bi, hỷ, xả, luôn khắc kỷ thân tâm, nỗ lực tu học, thâm nhập kinh tạng để sự lý viên dung, ngôn hạnh tương ưng. Chỉ khi bản thân vững chánh pháp, mới có thể nhiếp dẫn đại chúng đi đúng đường.

Ngài nêu rõ: Trong lịch sử, Đức Phật không đợi quần chúng tìm đến, mà Ngài chủ động đến với quần chúng để hóa duyên. Từ đại bi tâm đó, người làm công tác hoằng pháp hôm nay cần chủ động nhập thế, linh hoạt kết hợp giữa truyền thống và hiện đại, đem đạo vào đời một cách sống động và thiết thực.

Định hướng cho ngành hoằng pháp trong thời đại mới

Hòa thượng đưa ra sáu định hướng trọng tâm nhằm phát triển ngành hoằng pháp trong bối cảnh mới:

 1. Nâng cao nhận thức của Phật tử về vai trò của Phật giáo trong xây dựng và bảo vệ đất nước, từ đó khơi dậy tinh thần nhập thế trong kỷ nguyên mới.

 2. Tận dụng sự ủng hộ quốc tế, nhất là cộng đồng Phật giáo toàn cầu, để củng cố uy tín và vị thế của Phật giáo Việt Nam.

 3. Chuyên môn hóa ngành hoằng pháp, cụ thể hóa phương hướng hoạt động, sát thực với nhu cầu học Phật của đại chúng, từ Trung ương đến địa phương.

 4. Phối hợp hài hòa giữa truyền thống và hiện đại, xây dựng chiến lược, chiến thuật hợp thời để nâng cao hiệu quả công tác hoằng pháp.

 5. Cơ cấu lại nhân sự, bố trí phù hợp với năng lực và tình hình thực tiễn của từng địa phương.

 6. Khách quan nhìn nhận thực trạng Phật giáo, mạnh dạn đổi mới, phục hưng tinh thần nhập thế và đạo đức nhân bản như thời Lý – Trần, góp phần làm giàu bản sắc văn hóa dân tộc.

Tâm nguyện không gián đoạn của người hoằng pháp

Cuối cùng, Hòa thượng khẳng định: Trong tất cả các hình thức bố thí, bố thí pháp là cao quý nhất. Sứ mệnh hoằng pháp là hành nguyện thiêng liêng, đã được tiếp nối không gián đoạn từ khi Đức Phật thuyết pháp tại vườn Lộc Uyển cho đến ngày nay. Dù mỗi thời đại có phương pháp khác nhau, nhưng mục tiêu không thay đổi: chuyển mê khai ngộ, mang lại lợi ích thiết thực cho con người.

Buổi tọa đàm hôm nay là dịp để các ý kiến, tham luận cùng nhau góp phần định hướng, kiến tạo một lộ trình vững vàng cho ngành hoằng pháp Phật giáo Việt Nam trong dòng chảy hội nhập của thời đại mới, vẫn giữ được hồn cốt đạo Phật nhập thế, trí tuệ và từ bi.

Chương trình tọa đàm ghi nhận nhiều ý kiến sâu sắc và thực tiễn từ chư Tôn đức và các học giả. Các tham luận tập trung đề xuất nhiều giải pháp cụ thể nhằm nâng cao hiệu quả công tác hoằng pháp trong và ngoài nước, như: Ứng dụng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo trong truyền bá giáo lý; Phát triển mạng lưới hoằng pháp quốc tế, tăng cường kết nối với cộng đồng Phật tử Việt Nam ở hải ngoại; Xây dựng ngôn ngữ Phật pháp gần gũi với giới trẻ nhưng vẫn giữ được chiều sâu giáo lý; Phát huy vai trò của các trung tâm văn hóa Phật giáo như những không gian lan tỏa chánh pháp trong cộng đồng. Phát biểu khai mạc, Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm – Phó Chủ tịch Hội đồng Trị sự, Trưởng ban Hoằng pháp Trung ương GHPGVN – nhấn mạnh rằng, thế giới đang bước vào kỷ nguyên của công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, truyền thông mạng xã hội và sự thay đổi trong tư duy, nhận thức của con người, đặc biệt là thế hệ trẻ. Hoà thượng trưởng ban đã đặt ra những đòi hỏi mới cho công tác hoằng pháp: Làm thế nào để đưa giáo pháp của đức Phật đến gần hơn với đời sống thực tiễn của quần chúng? Làm thế nào để ứng dụng công nghệ vào việc truyền bá giáo lý một cách hiệu quả mà không làm mất đi giá trị cốt lõi của đạo Phật? Làm thế nào để tăng cường sự kết nối giữa Tăng Ni và Phật tử trong thời đại số?.

Một số hình ảnh của chương trình Toạ đàm: