Phật giáo Hưng Yên: Kế thừa và phát triển những thành tựu đã được vun đắp qua các thế hệ

Thượng tọa Thích Thanh Quang, Phó Trưởng ban kiêm Chánh Thư ký Ban Trị sự GHPGVN tỉnh Hưng Yên

Sau một năm thực hiện sáp nhập địa giới hành chính, áp dụng chính quyền địa phương hai cấp, trên cơ sở kế thừa những di sản, thành tựu to lớn của Phật giáo hai địa phương Hưng Yên và Thái Bình giàu truyền thống đã được các thế hệ đi trước dày công xây dựng, vun đắp, Phật giáo tỉnh Hưng Yên đã có những định hướng phát triển trong tình hình mới, tiếp tục tạo nên những thành tựu nổi bật.

Đại diện Ban Trị sự GHPGVN tỉnh Hưng Yên trong một lần làm việc với lãnh đạo tỉnh nhà

Chia sẻ với Giác Ngộ về những thuận lợi và khó khăn thời gian qua, Thượng tọa Thích Thanh Quang, Phó Trưởng ban kiêm Chánh Thư ký Ban Trị sự GHPGVN tỉnh Hưng Yên cho biết:

- Thành tựu nổi bật phải kể đến đó là tinh thần hòa hợp và khả năng điều hành linh hoạt, hiệu quả của Ban Thường trực và tập thể Ban Trị sự. Ngay sau khi hợp nhất, Ban Thường trực Ban Trị sự Phật giáo tỉnh Hưng Yên đã tổ chức Hội nghị kiện toàn các chức danh trong Ban Trị sự, các ban chuyên môn, đảm bảo đúng người, đúng việc nhưng cân đối hài hòa. Ban Thường trực phân công 10 vị Phó Trưởng ban phụ trách 10 cụm xã, phường; tổ chức các buổi đi thăm và tùy hỷ tại tất cả các điểm An cư kiết hạ trong tỉnh. Nhờ vậy mà Tăng đoàn rất hoan hỷ, hòa hợp, các thành viên Ban Trị sự, các ban chuyên môn đã kết nối nhanh chóng và hoạt động có hiệu quả.

Tuy nhiên, sau sáp nhập số lượng Tăng Ni trong tỉnh khá đông (hơn 1.000 vị - PV), gần 1.500 ngôi tự viện, phương thức điều hành Phật sự trước đây có những khác biệt nhất định nên hoạt động của Ban Trị sự sau sáp nhập, bước đầu cũng có nhiều bỡ ngỡ, đòi hỏi vừa làm, vừa lắng nghe và điều chỉnh cho phù hợp.

* Từ thực tiễn hoạt động của nhiệm kỳ 2022-2027, theo Thượng tọa, những tồn tại, hạn chế nào cần được đặc biệt quan tâm khắc phục trong nhiệm kỳ mới để Phật giáo Hưng Yên phát triển đồng bộ và bền vững hơn?

- Muốn cho mùa màng bội thu, cần phải có giống cây tốt, đất đai, môi trường tốt và kỹ thuật chăm sóc phù hợp. Cũng vậy, muốn cho Giáo hội phát triển đồng bộ và vững bền, Ban Trị sự cần phải có nhân sự, chương trình hoạt động chất lượng và kỹ năng lãnh đạo điều hành, phân công, phân nhiệm phù hợp.

Khi tham gia Ban Trị sự, các thầy khó đồng nhất về quan điểm và phương pháp làm việc. Một bộ phận thì máy móc, hành chính quá, mất đạo vị; số còn lại làm việc theo cảm tính, nể nang, dễ dãi, thiếu tính chuẩn mực. Tình trạng này tạm gọi là “thiếu nguồn nhân sự phù hợp đáp ứng yêu cầu hoạt động Phật sự”. Như vậy việc đầu tiên cần khắc phục là Ban Thường trực phải bồi dưỡng kỹ năng, kinh nghiệm và phương pháp làm việc cho các Ủy viên Ban Trị sự để có sự nhất quán về nhận thức, thống nhất về phương pháp làm việc.

Chúng ta đều biết, việc chính yếu của người xuất gia là thực hành tu tập. Trong Tăng đoàn có nhiều thầy giỏi giáo lý, thông thạo tu tập, mẫu mực đạo hạnh, có uy tín với Tăng Ni, Phật tử nhưng lại không giỏi về công tác Phật sự, hành chính Giáo hội. Ngược lại, có nhiều thầy giỏi về công tác Phật sự nhưng lại hạn chế về công hạnh tu tập. Khi tham gia Ban Trị sự, các thầy khó đồng nhất về quan điểm và phương pháp làm việc. Một bộ phận thì máy móc, hành chính quá, mất đạo vị; số còn lại làm việc theo cảm tính, nể nang, dễ dãi, thiếu tính chuẩn mực. Tình trạng này tạm gọi là “thiếu nguồn nhân sự phù hợp đáp ứng yêu cầu hoạt động Phật sự”. Như vậy việc đầu tiên cần khắc phục là Ban Thường trực phải bồi dưỡng kỹ năng, kinh nghiệm và phương pháp làm việc cho các Ủy viên Ban Trị sự để có sự nhất quán về nhận thức, thống nhất về phương pháp làm việc (có thể ví đây là công đoạn chọn giống cây trồng).

Việc thứ hai xây dựng được chương trình hoạt động Phật sự chất lượng, sát thực tế và khả thi (đây ví như đất tốt, môi trường tốt).

Và việc thứ ba, Ban Thường trực phải căn cứ khả năng của mỗi Ủy viên Ban Trị sự để phân công phân nhiệm phù hợp, tạo điều kiện thuận lợi để nhân sự đó phát huy thế mạnh, tiềm lực của mình. Khi đó quý vị ấy sẽ tự tin, có hứng thú và có trách nhiệm với công việc được giao, khắc phục được tư tưởng ỷ lại.

Chư tôn đức Ban Thường trực Ban Trị sự GHPGVN tỉnh Hưng Yên đảnh lễ các bậc trưởng thượng

* Sau khi Ban Trị sự cấp huyện tạm dừng hoạt động và chuyển sang mô hình quản lý mới, theo Thượng tọa, đâu là những yêu cầu đặt ra đối với công tác điều hành, kết nối tự viện và quản lý Tăng Ni trong toàn tỉnh hiện nay? Ban Trị sự sẽ có những giải pháp gì để đáp ứng yêu cầu đó trong nhiệm kỳ tới?

- Gia đình là tế bào của xã hội, cũng vậy mỗi Tăng Ni, tự viện là thành tố tạo nên Tăng đoàn và Giáo hội. Kết nối, điều hành, quản lý Tăng Ni, tự viện, tạo điều kiện thuận lợi cho Tăng Ni tu tập và hành đạo trong tinh thần Giới luật, chấp hành quy định của Giáo hội, pháp luật của Nhà nước là nhiệm vụ chính yếu và xuyên suốt của công tác Tăng sự. Sau khi Ban Trị sự cấp huyện dừng hoạt động và chuyển sang mô hình quản lý mới, việc quản lý và kết nối giữa Giáo hội tỉnh với Tăng Ni và cơ sở tự viện bị gián đoạn.

Để khắc phục khoảng trống đó, bước đầu Ban Thường trực đã quyết định công cử 30 Tăng Ni đại diện Ban Trị sự GHPGVN tỉnh nhiệm kỳ 2022-2027 phụ trách công tác Phật sự tại 104 xã, phường trong tỉnh. Toàn tỉnh chia làm 10 cụm xã/phường, mỗi cụm gồm 3 Tăng Ni đại diện, do 1 vị Phó Trưởng ban Trị sự tỉnh làm Trưởng Đại diện. Tới đây, sau Đại hội đại biểu Phật giáo tỉnh và Đại hội đại biểu Phật giáo toàn quốc, căn cứ Hiến chương sửa đổi và hướng dẫn của Hội đồng Trị sự (nếu có), Ban Trị sự GHPGVN tỉnh sẽ thành lập Ban Đại diện Phật giáo liên xã, phường là cấp tổ chức tôn giáo trực thuộc, có quy chế hoạt động. Khi ấy, hoạt động Phật sự nói chung và công tác Tăng sự nói riêng của GHPGVN tỉnh nhà sẽ hoạt động nhịp nhàng và hiệu quả.

* Trong bối cảnh Giáo hội đang đẩy mạnh chuyển đổi số, nâng cao hiệu quả quản trị và phát huy vai trò các ban chuyên môn, theo Thượng tọa, những tiêu chí quan trọng nhất để lựa chọn nhân sự Ban Trị sự nhiệm kỳ mới là gì?

Trước nhất là tiêu chí kế thừa. Phải thiết kế một bộ khung vững chắc, trong đó có chư tôn đức lãnh đạo nhiệm kỳ trước, có đạo hạnh, có kinh nghiệm, sức khỏe tốt và có sự linh hoạt. Đây ví như cái giá đỡ, ví như bệ phóng cho sự phát triển. Tiếp đó là tiêu chí phát triển. Sẽ lựa chọn quý Tăng Ni trẻ, có đạo hạnh, kiến thức, trình độ chuyên môn, tâm huyết, có khả năng tiếp thu kiến thức mới, cập nhật, ứng dụng kỹ thuật số vào hoạt động của Giáo hội.

- Trước nhất là tiêu chí kế thừa. Phải thiết kế một bộ khung vững chắc, trong đó có chư tôn đức lãnh đạo nhiệm kỳ trước, có đạo hạnh, có kinh nghiệm, sức khỏe tốt và có sự linh hoạt. Đây ví như cái giá đỡ, ví như bệ phóng cho sự phát triển.

Tiếp đó là tiêu chí phát triển. Sẽ lựa chọn quý Tăng Ni trẻ, có đạo hạnh, kiến thức, trình độ chuyên môn, tâm huyết, có khả năng tiếp thu kiến thức mới, cập nhật, ứng dụng kỹ thuật số vào hoạt động của Giáo hội.

Song song với 2 tiêu chí trên, Giáo hội cần tuyển chọn đội ngũ Tăng Ni trẻ, tích cực đào tạo chuyên sâu để có nguồn bổ sung nhân sự cho nhiệm kỳ hiện tại (tham gia giúp việc các ban chuyên môn) và làm nhân sự kế cận ở những nhiệm kỳ sau.

Ban Trị sự GHPGVN tỉnh Hưng Yên và các đại biểu trong nghi thức thả bồ câu hòa bình

* Xin Thượng tọa cho biết công tác chuẩn bị cho Đại hội đại biểu Phật giáo tỉnh Hưng Yên lần thứ I, nhiệm kỳ 2026-2031 đến nay được triển khai như thế nào? Đồng thời, thông qua đại hội lần này sẽ có những kỳ vọng gì ở chặng đường phát triển của Phật giáo Hưng Yên?

- Thực hiện theo Thông tư 451/TT-HĐTS ngày 20-11-2025 của Hội đồng Trị sự, Ban Trị sự GHPGVN tỉnh Hưng Yên đã trình tự tiến hành các bước để tổ chức Đại hội đại biểu GHPGVN tỉnh Hưng Yên lần thứ I, nhiệm kỳ 2026-2031.

Tới thời điểm này, công tác chuẩn bị đã cơ bản hoàn thành. Đại hội dự kiến diễn ra vào ngày 21 và 22-7-2026 tại Trung tâm Thông tin - Hội nghị tỉnh Hưng Yên, với 600 đại biểu tham dự (450 đại biểu chính thức, 150 đại biểu khách mời). Danh sách nhân sự dự kiến tham gia Ban Trị sự nhiệm kỳ mới có 54 thành viên (3 vị chứng minh, 17 ủy viên thường trực, 30 ủy viên và 4 ủy viên dự khuyết) đã được Hội đồng Trị sự nhất trí về mặt nguyên tắc, đã đăng ký với Sở Nội vụ tỉnh Hưng Yên.

Với sự chỉ đạo sát sao của Trung ương Giáo hội; sự quan tâm, giúp đỡ của Đảng bộ, chính quyền, MTTQVN tỉnh Hưng Yên; phát huy thành tựu, kinh nghiệm của những nhiệm kỳ trước; bằng sức mạnh của tinh thần “hòa hợp chúng” và điểm tựa vững chắc từ Ban Chứng minh; bằng tiềm lực, hạnh nguyện của Tăng Ni trẻ với phương châm “Kỷ cương - Đổi mới - Hiệu lực - Hiệu quả”, mong rằng GHPGVN tỉnh Hưng Yên tới đây sẽ có những bước phát triển mới, hòa nhịp với sự phát triển chung của Giáo hội và đất nước Việt Nam.